• 02.12.2010
    Eerste Bedrijf

  • Eerste Bedrijf

    Het Eerste Bedrijf verhaalt over de Coolsingel in haar huidige hoedanigheid.

    Aan weerzijde van de Coolsingel liggen de eenzame eilanden, de gebouwen die hun schaal hebben ontleend aan het Stadhuis en het Postkantoor. Gebouwen die door hun schaal en uiterlijk geen relatie aangaan met de straat.

    Bij een wandeling over de Coolsingel zien we de ruimte als een versnippering in een autobaan, een trambaan in het midden, een fietspad en wandelpad. Enkel op de achtergrond komen de monumentale gebouwen aan de Coolsingel in beeld, zoals hier het Hilton van Maaskant.

    Aan de andere kant van de Coolsingel, vrijwel aan het begin, staat een kantoorgebouw de Nieuwe Nederlandsche,

    met als naaste buur het Stadhuis. Aan het oog onttrokken en gelegen in een achterstraat staat het hoofdbureau van de Rotterdamse politie. De anonimiteit van een straat als deze heeft tot gevolg dat de Coolsingel zelf geen afgebakend geheel vormt.

    Een volledig beeld van het stadhuis kan niet worden verkregen. Het zicht op de monumentale gevel wordt ontnomen door de gethematiseerde horecagelegenheden op het trottoir. Hoewel de massieve betonblokken van Saint-Tropez een gelijkenis vertonen met de bouwstenen van het Stadhuis wordt de relatie tussen beide niet bestendigd.

    Kijkend in de andere richting wordt ons oog getrokken naar het Stadhuisplein. Even monumentaal als het Stadhuis zelf, is dit plein opgezet langs een symmetrieas. Maar afgesneden van het voorportaal van het Stadhuis kan dit plein het stadhuis niet dienen als stadhuisplein. De Coolsingel als transportbaan toont zo zijn onvermogen beide zijden te verbinden.

    En dan even verder, de monumentale gelijke van het Stadhuis, het voormalig post- en telegraafgebouw, aan de rechterzijde van de foto. Ook uit zijn functie ontheven, staat het nu stil als een kolos aan de singel.

    Op zijn plaats gezet door de MacDonalds is zijn rol als communicatiecentrum uitgespeeld en is hij slechts een donker artefact uit het verleden.

    Tegenover het Postkantoor staat het statige gebouw van de Fortis, ontworpen als bank, heeft dit gebouw een imponerend uitstraling. De kolommen in de voorgevel proberen het gewicht van de zaak uit te dragen, maar vormen tegelijkertijd een onoverbrugbare barrière die het gebouw een gesloten indruk geeft.

    En dan, onze weg vervolgend, 

    treffen we de parel van de singel, lichtelijk naar achter geschoven om plaats te maken voor een viskraam, schuin tegenover het postkantoor.

    Een goed staaltje moderne architectuur van de hand van Marcel Breuer, ingericht voor commercie om het warenhuis de Bijenkorf te huisvesten.

    We naderen nu het hart van winkelend Rotterdam bij de vermaarde Koopgoot.

    Met aan de linkerzijde beurs van de architect Staal, tegenwoordig een congrescentrum.

    Aan de rechterzijde zijn gebouwen toegevoegd uit de jaren ’90 met daarin winkels als de HEMA en de C&A.

    Uiteindelijk wordt deze zijde van de Coolsingel afgesloten met het Schielandhuis, bijna onopvallend gelegen tussen hoge kantoorgebouwen. Alleen het dak is te herkennen boven het paviljoen van de Hollandse Bank Unie van Dudok. Het Schielandhuis is het oudst overgeleverde gebouw van Rotterdam.

    Een paar stappen naar achteren ten opzichte van de vorige standplaats, geeft ons dit beeld. Dit is het voortoneel van de ABN Amro opgevuld met paviljoens voor een snack voor het winkelende publiek en lukraak neergezette publieke kunstwerken.

    Gekeken vanaf de overkant van de straat, zien we dat het gebouw van de ABN Amro verder van de rooilijn af ligt. Hierdoor wordt het plein met de paviljoens gevormd. Rechts op de achtergrond is de rijzige gestalte van het bankgebouw te zien.

    Het plein, dat door zijn opvulling eigenlijk geen plein mag heten, is niet zichtbaar door de voorbijrazende tram.

    Het gebouw lijkt een onneembare vesting tussen het winkelgebied aan beide zijden van de Coolsingel.

    fotografie: Johannes van Assem
    Alleen soms, in de zomer, op warme dagen stroomt de Coolsingel vol met mensen en wordt het verkeer verdreven. Zoals bij de Rotterdam Marathon, waarbij vanuit het hele land mensen komen kijken. Op zulke momenten trekken ook de inwoners van Rotterdam zich terug, omdat de leegte die zij kennen te vol wordt.

    Maar op een goede dag komt hier verandering in. De status quo van het voortrazende verkeer en het opvullen van de ruimte met paviljoens wordt doorbroken door een miraculeuze metamorfose. Een reusachtig gevaarte heeft zich genesteld in het centrum van Rotterdam. Van het een op het andere moment transformeert de verkeersbaan voor auto’s in een verkeersbaan voor vliegtuigen.